Κατά τις διευρυμένες συνομιλίες, στις οποίες συμμετείχαν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Χριστοδουλίδης και ο βασιλιάς της Ιορδανίας Αμπντάλα Β΄, κυριάρχησαν τα ζητήματα ασφάλειας και σταθερότητας στην περιοχή. Στο επίκεντρο βρέθηκαν οι εξελίξεις στον Περσικό Κόλπο και ειδικότερα στα Στενά του Ορμούζ, καθώς και οι καταστάσεις σε Λίβανο και Συρία.
Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις σχέσεις της Ευρωπαϊκή Ένωση με την Ιορδανία, σε συνέχεια και των επαφών που είχαν προηγηθεί στην άτυπη Σύνοδο Κορυφής της Λευκωσίας. Οι τρεις πλευρές εξέτασαν τρόπους περαιτέρω ενίσχυσης της συνεργασίας σε ένα ευρύ φάσμα τομέων, όπως η διαχείριση του μεταναστευτικού, η οικονομία, η ενέργεια, οι επενδύσεις, η άμυνα, η κλιματική αλλαγή και η περιφερειακή σταθερότητα.
Κοινός τόπος των παρεμβάσεων του Έλληνα πρωθυπουργού και του Κύπριου προέδρου αποτέλεσε η ανάδειξη του σταθεροποιητικού ρόλου που διαδραματίζουν η Αθήνα και η Λευκωσία στην περιοχή. Υπογράμμισαν ότι, ως τα κράτη-μέλη της ΕΕ που βρίσκονται πλησιέστερα στις εστίες έντασης σε Μέση Ανατολή και Κόλπο, λειτουργούν ως δίαυλοι επικοινωνίας και συνεργασίας με τις χώρες της περιοχής.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στο ζήτημα της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, τονίζοντας ότι πρόκειται για προτεραιότητα κοινής σημασίας για τις τρεις χώρες. Όπως σημείωσε, απαιτείται επιστροφή στο προηγούμενο καθεστώς ομαλότητας, επισημαίνοντας ότι Ελλάδα, Κύπρος και Ιορδανία στηρίζουν σταθερά την αρχή της ελεύθερης ναυσιπλοΐας.
Το βασικό μήνυμα που εξέπεμψαν οι τρεις ηγέτες είναι ότι η τριμερής συνεργασία στηρίζεται στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και της κυριαρχίας των κρατών, αποτελώντας παράγοντα σταθερότητας σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών προκλήσεων.
{https://www.youtube.com/watch?v=xM_4-OBDsv8}
Ολόκληρη η τοποθέτηση του πρωθυπουργού έχει ως εξής:
«Μεγαλειώτατε, αγαπητέ Νίκο, χαίρομαι ιδιαίτερα που συναντιόμαστε για ακόμη μια φορά γι’ αυτή την 5η Τριμερή Σύνοδο Κορυφής, και θα ήθελα να σας ευχαριστήσω θερμά, Μεγαλειώτατε, που μας φιλοξενείτε εδώ, στο όμορφο Αμμάν.
Πράγματι, η συνάντηση αυτή λαμβάνει χώρα σε μια κρίσιμη συγκυρία, όχι μόνο για τη Μέση Ανατολή αλλά και για την ευρύτερη περιοχή του Κόλπου. Η κρίση που εξελίσσεται αυτή τη στιγμή εγείρει σοβαρές προκλήσεις, όχι μόνο για την περιφερειακή ειρήνη και ασφάλεια, αλλά έχει ευρύτερες, βαθιές επιπτώσεις που εκτείνονται πολύ πέρα από την περιοχή μας και σίγουρα επηρεάζουν τις οικονομίες όλων μας.
Πιστεύω ότι, στο πλαίσιο αυτό, η τριμερής αυτή συνάντηση στέλνει ένα πολύ σαφές και επίκαιρο μήνυμα. Είναι ένα μήνυμα φιλίας, είναι ένα μήνυμα συνεργασίας, είναι ένα μήνυμα αταλάντευτης προσήλωσης στο Διεθνές Δίκαιο και στην ειρηνική συνύπαρξη.
Και υπό αυτό το πρίσμα, Μεγαλειώτατε, επιτρέψτε μου να εκφράσω τη βαθιά μας εκτίμηση για τον ηγετικό σας ρόλο. Η Ιορδανία διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο ως πυλώνας σταθερότητας στην περιοχή, το έργο σας ως θεματοφύλακας ιερών τόπων και η ακλόνητη δέσμευσή σας για τη διατήρηση του status quo εκτιμώνται ιδιαίτερα, σε μια εποχή που η ειρηνική συνύπαρξη των θρησκευτικών κοινοτήτων είναι υψίστης σημασίας. Γνωρίζω πόση σημασία αποδίδετε σε αυτό το συγκεκριμένο ζήτημα.
Όπως ανέφερε ο Νίκος, η Ελλάδα και η Κύπρος, η Κύπρος και η Ελλάδα λειτουργούν ως φυσική “γέφυρα” μεταξύ της Ιορδανίας, της Μέσης Ανατολής, των χωρών του Κόλπου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγχαρητήρια στον Νίκο για τη διοργάνωση μιας εξαιρετικά επιτυχημένης Συνόδου Κορυφής στην Κύπρο.
Εμείς, στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Μεγαλειώτατε, υποστηρίζουμε συνεχώς στους εταίρους μας στην ΕΕ μια ολοκληρωμένη προσέγγιση “360 μοιρών”, όπως την αποκαλούμε. Η ασφάλειά σας, η ευημερία σας είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με τις δικές μας, και ό,τι συμβαίνει στην Ανατολική Μεσόγειο και την περιοχή σας είναι πολύ σημαντικό για την ασφάλεια και την ευημερία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο σύνολό της.
Πιστεύω ότι η συνεργασία μας έχει ήδη αποφέρει σημαντικά, απτά αποτελέσματα, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη και την ευημερία των λαών μας. Ωστόσο, πιστεύω ότι μπορούμε να θέσουμε πολύ υψηλότερους στόχους. Η ατζέντα είναι ευρεία, όπως πρέπει να είναι. Μπορούμε να συνεργαστούμε περισσότερο στους τομείς της ενέργειας, των επενδύσεων, της συνδεσιμότητας, της άμυνας, του τουρισμού και της δράσης για το κλίμα.
Σας ευχαριστώ, Μεγαλειώτατε, που στέκεστε πάντοτε στο πλευρό της Ελλάδας. Το κάνατε συστηματικά όταν αντιμετωπίσαμε προβλήματα με πυρκαγιές τα τελευταία καλοκαίρια. Επίσης, θέματα όπως η διαχείριση των υδάτων και ο πολιτισμός, όλα αυτά μας ενώνουν και μας φέρνουν πιο κοντά.
Θα έχουμε, φυσικά, την ευκαιρία να ανταλλάξουμε απόψεις σχετικά με τις εξελίξεις στην περιοχή. Ήλθα εδώ από το Αμπού Ντάμπι. Η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή προφανώς μας προβληματίζει ιδιαίτερα. Ίσως υπάρχει λόγος για κάποια συγκρατημένη αισιοδοξία, αλλά πιστεύω ότι είναι σημαντικό τώρα να διασφαλίσουμε ότι όλοι καλούμε για αποκλιμάκωση της έντασης και την επιλογή της διπλωματικής οδού.
Όσον αφορά τα Στενά του Ορμούζ, θέλουμε να είμαστε πολύ σαφείς: πρέπει να επιστρέψουμε στο προηγούμενο status quo. Είμαστε ένθερμοι υπέρμαχοι της υπεράσπισης της έννοιας της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας. Το έχουμε πράξει ως μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και πιστεύω ότι αυτός είναι ένας τομέας που αποτελεί κοινή προτεραιότητα για όλες τις χώρες μας.
Θα έχουμε επίσης την ευκαιρία να συζητήσουμε τις πρόσφατες εξελίξεις στον Λίβανο, όπου στηρίζουμε την κυβέρνηση, την ανάγκη να τηρηθεί πλήρως η εκεχειρία, καθώς και την ανάγκη η κυβέρνηση να έχει τη δυνατότητα να ασκεί την κυριαρχία της σε ολόκληρη την επικράτεια του Λιβάνου.
Όσον αφορά τη Γάζα, πιστεύω ότι είναι καίριας σημασίας να προχωρήσουμε στην επόμενη φάση του ειρηνευτικού σχεδίου. Να υποστηρίξουμε τη μεταρρύθμιση της Παλαιστινιακής Αρχής και να παραμείνουμε σταθερά προσηλωμένοι στον μοναδικό βιώσιμο δρόμο για μια διαρκή ειρήνη, που είναι η λύση των δύο κρατών.
Σας ευχαριστώ πολύ, Μεγαλειώτατε, για τη φιλοξενία σας, και προσβλέπω σε μία εποικοδομητική ανταλλαγή απόψεων».
{https://exchange.glomex.com/video/v-dibl5egg2e5l?integrationId=eexbs1jkg0kofln}
