Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα/μελέτη του ΙΟΒΕ, στα τέλη του 2025, το συνολικό ιδιωτικό χρέος στην Ελλάδα ανερχόταν στα 417 δισ. ευρώ ή στο 168% του ΑΕΠ (από 392,8 δισ. ευρώ το 2024).
Το ΠΑΣΟΚ, εστιάζοντας την προσοχή του στην αντιμετώπιση αυτού του τεράστιου προβλήματος, το οποίο αποτελεί θρυαλλίδα στα θεμέλια της ελληνικής οικονομίας, τονίζει πως μια δίκαιη λύση για το ιδιωτικό χρέος προϋποθέτει την αλλαγή των κανόνων και προτείνει:
– Επαναφορά της προστασίας για την κύρια κατοικία, με σύγχρονα και αντικειμενικά εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Ο οφειλέτης αποκτά τη δυνατότητα να διατηρήσει την κύρια κατοικία του, καταβάλλοντας μέσα από μια μακροχρόνια και βιώσιμη ρύθμιση την αξία ρευστοποίησής της. Η πρόταση προβλέπει προστασία κατοικίας αξίας έως 200.000 ευρώ για έναν άγαμο, με προσαυξήσεις ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού, που φτάνουν έως τις 320.000 ευρώ για μια τετραμελή οικογένεια.
Για τους ευάλωτους οφειλέτες προβλέπεται προσωρινή κρατική συνεισφορά. Και για να είναι η ρύθμιση πραγματικά βιώσιμη, προβλέπονται μειωμένες δόσεις κατά την πρώτη τριετία και δυνατότητα αποπληρωμής έως και σε 35 χρόνια.
– Θεσπίζεται μια «νέα γενναία ρύθμιση 120 δόσεων για τις οφειλές προς το Δημόσιο».
Η πρόταση αφορά φυσικά και νομικά πρόσωπα με οφειλές προς τη φορολογική διοίκηση, τα ασφαλιστικά ταμεία και τους Δήμους, για κύρια οφειλή έως 500.000 ευρώ.
- Το 70% της οφειλής θα μπορεί να εξοφλείται σε έως 120 δόσεις.
- Το υπόλοιπο 30% θα παραμένει άτοκο και, εφόσον ο οφειλέτης ολοκληρώσει με συνέπεια την αποπληρωμή του πρώτου μέρους, θα διαγράφεται οριστικά.
Παράλληλα, προβλέπεται σημαντική μείωση των προσαυξήσεων και των προστίμων, από 40% έως 85%, ανάλογα με τον αριθμό των δόσεων. Και στην περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης, πλήρης διαγραφή των προσαυξήσεων και των προστίμων.
- Για οφειλές έως 100.000 ευρώ δεν θα απαιτείται προκαταβολή.
- Για μεγαλύτερες οφειλές, η προκαταβολή κυμαίνεται από 1% έως 5%.
Και όσο ο πολίτης ή η επιχείρηση τηρεί τη ρύθμιση, μπορεί να λαμβάνει ενημερότητα, ενώ αναστέλλονται τα αναγκαστικά μέτρα είσπραξης. Τέλος, δίνεται η δυνατότητα σε όσους έχασαν παλαιότερη ρύθμιση να την αναβιώσουν με την καταβολή μίας δόσης.
Μία γρήγορη ενημέρωση από την @Milena Apostolaki
– Αλλάζει ουσιαστικά ο εξωδικαστικός μηχανισμός, ώστε να οδηγεί σε πραγματικές και βιώσιμες ρυθμίσεις.
Πρώτα απ’ όλα, καθίσταται υποχρεωτική η συμμετοχή των πιστωτών στη διαδικασία. Η πρόταση ρύθμισης που παράγει ο μηχανισμός γνωστοποιείται στον οφειλέτη. Και αν ο πιστωτής την απορρίψει, δεν θα μπορεί να αρκείται σε ένα «όχι». Θα πρέπει να αιτιολογεί συγκεκριμένα την απόφασή του και να καταθέτει εναλλακτική πρόταση ρύθμισης.
Επιπλέον, αυξάνονται κατά 25% τα εισοδηματικά και περιουσιακά όρια για την ιδιότητα του ευάλωτου οφειλέτη και προβλέπεται η τιμαριθμική αναπροσαρμογή τους, ώστε να μην απαξιώνονται κάθε χρόνο από την αύξηση του κόστους ζωής. Δίνεται μεγαλύτερο βάρος στο πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα του οφειλέτη, «γιατί μια ρύθμιση έχει αξία μόνο αν μπορεί πραγματικά να τηρηθεί».
Στο πλαίσιο αυτό προβλέπεται η δυνατότητα έως και 25% χαμηλότερης ικανοποίησης του πιστωτή σε σχέση με το ποσό που θα εισέπραττε από τη ρευστοποίηση της περιουσίας και, όταν το διαθέσιμο εισόδημα είναι ιδιαίτερα χαμηλό, ακόμη και τη δυνατότητα άτοκων δόσεων.
Τέλος, δημιουργούνται Επιτροπές Διευθέτησης Οφειλών σε κάθε Περιφερειακή Ενότητα, στις οποίες θα μπορεί να προσφεύγει ο οφειλέτης όταν μέσα από τη διαδικασία δεν επιτυγχάνεται βιώσιμη λύση.
– Θεσπίζονται αυστηροί κανόνες λειτουργίας και πραγματική λογοδοσία για τους servicers.
Αυτοί οι τελευταίοι, θα είναι υποχρεωμένοι να παρέχουν στον οφειλέτη αναλυτικό ιστορικό της οφειλής, των επιτοκίων και των μεταβιβάσεων του δανείου του, καθώς και δωρεάν πρόσβαση στον φάκελό του και στο πλήρες ιστορικό των προτάσεων ρύθμισης. Κατοχυρώνεται, επίσης, η πραγματική δυνατότητα επικοινωνίας και εξυπηρέτησης. Όχι μόνο μέσα από αυτοματοποιημένες ηλεκτρονικές διαδικασίες, αλλά και τηλεφωνικά και με φυσική παρουσία.
Σε κάθε Περιφερειακή Ενότητα προβλέπεται να υπάρχει κατάστημα του servicer ή συνεργαζόμενης τράπεζας, ώστε ο πολίτης να έχει τη δυνατότητα πραγματικής εξυπηρέτησης. Και το σημαντικότερο: οι κανόνες πρέπει να συνοδεύονται από κυρώσεις όταν παραβιάζονται. Γι’ αυτό προβλέπεται, ανάλογα με την παράβαση, περιορισμός ή απαγόρευση της αναγκαστικής εκτέλεσης και απώλεια τόκων υπερημερίας.
– Δίνεται στον δανειολήπτη δικαίωμα προαίρεσης πριν από τη μεταβίβαση του δανείου του σε fund, δηλαδή, μια πραγματική ευκαιρία οριστικής διευθέτησης της οφειλής πριν αυτή περάσει στη δευτερογενή αγορά.
– Κατοχυρώνονται πραγματικά δικαιώματα για τον οφειλέτη απέναντι στην αναγκαστική εκτέλεση.
Προβλέπεται ότι η παραβίαση του Κώδικα Δεοντολογίας από τον πιστωτή ή τον servicer μπορεί να θεμελιώνει δικαίωμα αποζημίωσης του οφειλέτη, αλλά και δυνατότητα ακύρωσης πράξεων καταγγελίας ή αναγκαστικής εκτέλεσης.
Παράλληλα, όταν ένας πιστωτής αρνείται να συμμετάσχει στη διαδικασία ρύθμισης ή δεν καταθέτει αιτιολογημένη πρόταση, προβλέπεται να στερείται για ένα έτος του δικαιώματος καταγγελίας της σύμβασης και αναγκαστικής εκτέλεσης.
Και τίθεται ένας ακόμη καθαρός κανόνας: Όσο βρίσκεται αποδεδειγμένα σε εξέλιξη πραγματική διαπραγμάτευση για τη ρύθμιση μιας οφειλής, δεν μπορεί την ίδια στιγμή να εκδίδεται διαταγή πληρωμής ή να ξεκινά διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης.
– Δίνεται οριστική και δίκαιη λύση στο πρόβλημα των δανείων σε ελβετικό φράγκο.
Κατανέμεται δίκαια το βάρος που προέκυψε από τη μεγάλη μεταβολή της συναλλαγματικής ισοτιμίας. Τα δύο τρίτα της επιβάρυνσης αναλαμβάνονται από τον πιστωτή και το ένα τρίτο από τον δανειολήπτη.
Η λύση που προτείνει το ΠΑΣΟΚ δεν αφορά μόνο όσους εξακολουθούν σήμερα να έχουν το δάνειό τους σε ελβετικό φράγκο, αλλά καλύπτει και εκείνους που στο παρελθόν αναγκάστηκαν να μετατρέψουν την οφειλή τους σε ευρώ με δυσμενείς όρους.
– Επιβραβεύεται η συνέπεια του δανειολήπτη.
Προβλέπεται ότι, εφόσον ένας οφειλέτης έχει τηρήσει τη ρύθμισή του για τουλάχιστον τρία χρόνια και στη συνέχεια την απωλέσει λόγω νέας οικονομικής αδυναμίας, το μη ρυθμισμένο τμήμα της αρχικής απαίτησης δεν θα αναβιώνει στο σύνολό του.
Θα μειώνεται αναλογικά, λαμβάνοντας υπόψη το μέρος του ρυθμισμένου χρέους που έχει ήδη αποπληρωθεί. Και το ποσό που αναβιώνει, δεν θα επιβαρύνεται με τόκους υπερημερίας.
– Προστατεύεται η αγροτική γη.
Προβλέπεται η δυνατότητα εξαίρεσης από τη ρευστοποίηση της αγροτικής περιουσίας που είναι αναγκαία για να συνεχίσει ο οφειλέτης την επαγγελματική του δραστηριότητα. Ενώ, για συγκεκριμένες κατηγορίες ευάλωτων αγροτών, στον υπολογισμό των περιουσιακών κριτηρίων δεν συνυπολογίζεται αγροτική γη αξίας έως 50.000 ευρώ.
– Θεσπίζονται δικαιότεροι κανόνες για τους εγγυητές.
Δεν μπορεί ένα δάνειο να μεταβιβάζεται σε σημαντικά χαμηλότερη τιμή και η ευθύνη του εγγυητή να εξακολουθεί να υπολογίζεται σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα. Γι’ αυτό προτείνεται η ευθύνη του εγγυητή να συνδέεται και με το τίμημα στο οποίο μεταβιβάστηκε η απαίτηση.
– Θεσπίζεται το ακατάσχετο επαγγελματικού λογαριασμού: Για τις επιχειρήσεις, τους ελεύθερους επαγγελματίες, τους αγρότες, τις Ομάδες Παραγωγών και τους συνεταιρισμούς.
Δημιουργείται ένας ειδικός λογαριασμός, που θα προστατεύεται μέχρι συγκεκριμένο όριο από κατάσχεση, δέσμευση ή συμψηφισμό από το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία και τρίτους. Όχι όμως ένας λογαριασμός στον οποίο κάποιος θα μπορεί απλώς να μεταφέρει και να προστατεύει τα χρήματά του.
Η χρήση του θα είναι αποκλειστικά επαγγελματική: για τις εισπράξεις μέσω POS και ηλεκτρονικών συναλλαγών και για την πληρωμή μισθών, ασφαλιστικών εισφορών, φόρων, δόσεων ρυθμίσεων, προμηθευτών και λειτουργικών δαπανών.
Και το ύψος της προστασίας δεν θα είναι αυθαίρετο. Θα προσδιορίζεται με αντικειμενικά κριτήρια, όπως ο κύκλος εργασιών, ο αριθμός των εργαζομένων, το μισθολογικό κόστος, οι φορολογικές υποχρεώσεις και οι πραγματικές λειτουργικές δαπάνες της επιχείρησης.
Στη σημερινή εκδήλωση, πέρα από τον Νίκο Ανδρουλάκη, θα συμμετάσχουν και:
- η υπεύθυνη Κ.Τ.Ε. Οικονομίας Μιλένα Αποστολάκη,
- ο Νίκος Γριζάνης που θα εκπροσωπήσει την Επιτροπή Πρωτοβουλίας Δανειοληπτών Ελβετικού Φράγκου,
- ο νομικός σύμβουλος της οργάνωσης Ε.Κ.ΠΟΙ.ΖΩ. Κωνσταντίνος Ζερβουλάκος,
- ο δικηγόρος και γραμματέας του Τομέα Ιδιωτικού Χρέους και Προστασίας Δανειοληπτών του ΠΑΣΟΚ Δημήτρης Σπυράκος,
- ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ και δικηγόρος με ειδίκευση σε θέματα ρύθμισης οφειλών Κώστας Τσουκαλάς,
- ο ευρωβουλευτής του κόμματος Νικόλας Φαραντούρης και
- ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών Γιάννης Χατζηθεοδωσίου.
