Μιλώντας στο ραδιόφωνο των Παραπολιτικών, ο κ. Γεραπετρίτης υπεραμύνθηκε της πολιτικής του διαλόγου με την Τουρκία, σημειώνοντας ότι η Διακήρυξη των Αθηνών εξακολουθεί να ισχύει και αποτελεί, όπως είπε, μηχανισμό για την αποσυμπίεση των κρίσεων.
«Εξακολουθεί βεβαίως και ισχύει διότι η διακήρυξη των Αθηνών είναι ένας μηχανισμός δομημένου διαλόγου για την αποσυμπίεση των κρίσεων. Το κρίσιμο εδώ είναι να έχουμε μια βασική κατανόηση ότι ακόμη κι αν διαφωνείς οφείλεις να συζητάς κατεξοχήν θα πρέπει να συζητάς όταν διαφωνείς διαφορετικά είναι μαθηματικά βέβαιο ότι θα οδηγηθείς σε μείζονα κρίση, και πολύ σωστά όλες οι κυβερνήσεις στο παρελθόν συζητούσαν με την Τουρκία. Από την άλλη πλευρά το να συζητείς δεν σημαίνει ότι υποχωρείς από τις εθνικές σου θέσεις, το ακριβώς το αντίθετο ισχύει.»
Γεραπετρίτης: Η Ελλάδα είναι σε πολύ καλύτερη θέση από το 2023
Ο υπουργός Εξωτερικών συνέδεσε την πολιτική του διαλόγου με την ενίσχυση της διεθνούς θέσης της χώρας, αλλά και με την αμυντική και οικονομική της ισχύ.
«Ωφέλησε αυτή η πολιτική διαλόγου με την Τουρκία στο να βελτιώσει η Ελλάδα την θέση της διεθνώς και εσωτερικά; Η απάντηση είναι κατηγορηματική, η Ελλάδα σήμερα είναι σε μια πολύ καλύτερη θέση σε σχέση με αυτή που βρισκόταν το 2023, έχει ενισχύσει τα διεθνή της ερείσματα, έχει διεθνείς συμμαχίες τις οποίες δεν είχε ποτέ, έχει αποτύπωμα σε διεθνείς οργανισμούς και πολύ ισχυρό λόγο που περνάει. Από την άλλη πλευρά ο χρόνος που μεσολάβησε μας έδωσε την ευκαιρία να ενισχύσουμε καθοριστικά τις Εθνικές Ένοπλες Δυνάμεις. Σήμερα μπορούμε να μιλάμε με άλλους όρους στο μέτρο που η υπεροπλία έχουμε αποκτήσει σε αέρα και θάλασσα μας δίνει αυτή τη δυνατότητα και βεβαίως η ραγδαία ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας μας δίνει ένα περιθώριο να έχουμε μια διαφορετική προσέγγιση.»
Το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου και το μήνυμα προς την Τουρκία
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Γιώργος Γεραπετρίτης στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για έργο ευρωπαϊκού κοινού ενδιαφέροντος και ως εκ τούτου «οφείλει να γίνεται σεβαστό από όλους».
Ο υπουργός εκτίμησε, μάλιστα, ότι η έρευνα και η πόντιση του καλωδίου θα επανεκκινήσουν τους επόμενους μήνες, πιθανότατα εντός του 2026.
«Είναι ένα έργο ευρωπαϊκού κοινού ενδιαφέροντος άρα έχει ευρωπαϊκή σημασία από την στιγμή που χρηματοδοτείται και από την ευρωπαϊκή επιτροπή, οφείλει να γίνεται σεβαστό από όλους. Θα πραγματοποιηθεί το έργο και θα πραγματοποιηθεί με βάση τον προγραμματισμό της εταιρείας. Με βάση τον προγραμματισμό τους επόμενους μήνες εκτιμούμε ότι θα επανεκκινήσει η έρευνα και πόντιση του καλωδίου. Η εκτίμηση μου είναι ότι πράγματι θα είναι μέσα στους επόμενους μήνες πιθανότατα και εντός του 2026. Σε ότι αφορά τα ζητήματα που έχουν να κάνουν με τις κοινοποιήσεις το διεθνές δίκαιο είναι πάρα πολύ σαφές δεν απαιτεί την άδεια της Τουρκίας ούτε πρόκειται να ζητηθεί η οποιαδήποτε άδεια της Τουρκίας.»
Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο η Τουρκία να επιχειρήσει να δημιουργήσει προβλήματα στην πόντιση του καλωδίου, ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η ελληνική πλευρά είναι προετοιμασμένη για κάθε ενδεχόμενο, από το ηπιότερο έως το πιο έντονο.
«Εμείς είμαστε πάντοτε έτοιμοι για οποιοδήποτε σενάριο από το πιο ήπιο έως το πιο έντονο, αυτή είναι η δουλειά μας. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ζούμε σε ένα κόσμο ο οποίος είναι πολύ-πολιτικός και εξαιρετικά απρόβλεπτος. Είμαστε στην πιο σύνθετη συνθήκη μετά τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο παντού και ιδιαίτερα στην ευρύτερη περιοχή της Αν. Μεσογείου όπου μαίνονται πόλεμοι. Δεν ανησυχούμε, έχουμε βεβαίως πολύ αυξημένη προσοχή στα ζητήματα αυτά εκείνο το οποίο κάνουμε, και το κάνουμε με συνέπεια και ευθύνη, είναι να προετοιμαζόμαστε για κάθε σενάριο. Φροντίζουμε κάθε μέρα να ενισχύουμε τη χώρα όσον αφορά την αμυντικής θωράκιση και να διευρύνουμε το διπλωματικός μας αποτύπωμα.»
«Η Ελλάδα δεν ακολουθεί, η Ελλάδα είναι μπροστά»
Στο επίκεντρο της συνέντευξης βρέθηκε και η επικείμενη νομοθέτηση της «γαλάζιας πατρίδας» από την Τουρκία. Ο υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι η Αθήνα δεν έχει ακόμη πλήρη εικόνα για το περιεχόμενο του νομοσχεδίου, υποστήριξε όμως ότι η ελληνική πλευρά έχει ήδη ενημερώσει τις αρμόδιες ευρωπαϊκές και διεθνείς αρχές.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι ένας τουρκικός νόμος για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες δεν μπορεί να παράγει εξωτερικό έννομο αποτέλεσμα, σε αντίθεση –όπως ανέφερε– με τον ελληνικό θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, ο οποίος έχει ισχύ ευρωπαϊκού κεκτημένου.
«Δεν γνωρίζουμε και το περιεχόμενο του συγκεκριμένου νομοσχεδίου άρα θα πρέπει να έχουμε μια καλύτερη εικόνα. Ήδη για το ζήτημα αυτό έχουμε λάβει τα μέτρα μας, έχουν ενημερωθεί οι αρμόδιες ευρωπαϊκές και διεθνείς αρχές. Μια τέτοια ενέργεια εκ μέρους της Τουρκίας δεν παράγει κανένα εξωτερικό αποτέλεσμα, είναι ένα ζήτημα εσωτερικής κατανάλωσης. Το να υπάρξει ένας νόμος ο οποίος καθορίζει ζητήματα θαλάσσιας δικαιοδοσίας δεν έχει καμία εξωτερική έννομη συνέπεια, δεν είναι όπως το δικό μας θαλάσσιο χωροταξικό το οποίο έχει ισχύ ευρωπαϊκού κεκτημένου. Για πρώτη φορά η Ελλάδα έχει την απόλυτη πρωτοβουλία των κινήσεων. Δείτε τα σε προοπτική, η Ελλάδα εκδίδει θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό με ισχύ ευρωπαϊκού κεκτημένου, η Τουρκία ακολουθεί και θα εκδώσει έναν νόμο για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες. Η Ελλάδα θα αντιδράσει όπως κρίνει. Η Ελλάδα δημοσιευθεί θαλάσσια περιβαλλοντικά πάρκα και ακολουθεί η Τουρκία με δικά της θαλάσσια περιβαλλοντικά πάρκα. Η Ελλάδα μεριμνά για την διευρυμένη αμυντική της θωράκιση, η Τουρκία ακολουθεί και διεκδικώντας τη συμμετοχή στην ευρωπαϊκή άμυνα και διεκδικώντας τη συμμετοχή της σε αμερικανικά εξοπλιστικά προγράμματα. Άρα εκείνο το οποίο διαφοροποιεί το σήμερα από το χθες είναι το ότι η Ελλάδα δεν ακολουθεί, η Ελλάδα είναι μπροστά, αναλαμβάνει πρωτοβουλίες κα γνωρίζουμε τι θα ακολουθεί. Δεν είμαστε αιθεροβάμονες να πιστεύουμε ότι εμείς θα αναλαμβάνουμε πρωτοβουλίες και η Τουρκία απλώς θα παρακολουθεί…»
Απάντηση στην αντιπολίτευση για τις κυρώσεις
Αναφερόμενος στο αίτημα της αντιπολίτευσης για επιβολή κυρώσεων από την Ευρωπαϊκή Ένωση στην Τουρκία, ο κ. Γεραπετρίτης άσκησε σκληρή κριτική, υποστηρίζοντας ότι η σημερινή Ελλάδα διαθέτει ισχυρότερα ερείσματα και περισσότερα εργαλεία από ό,τι στο παρελθόν.
«Η αντιπολίτευση διαπνέεται από μια βαθύτατη υποκρισία γιατί ουδέποτε η αντιπολίτευση όταν ήταν σε θέση εξουσίας δεν έκανε ούτε κατ’ ελάχιστον κάτι από αυτά που έχουν γίνει σήμερα. Η Ελλάδα δεν ήταν ποτέ πιο ισχυρή, δεν είχε ποτέ αυτές τις συμμαχίες που έχει σήμερα, δεν είχε θαλάσσιο χωροταξικό με ισχύ ευρωπαϊκού κεκτημένου, δεν είχε έρευνα και υποθαλάσσιο πλούτο στο Λιβυκό. Δεν θα πρέπει να ανησυχεί ούτε η αντιπολίτευση ούτε η ελληνική κοινωνία, η ελληνική κυβέρνηση μεριμνά για τη διεύρυνση των εθνικών συμφερόντων, ήδη έχει υπάρξει ενημέρωση των διεθνών οργανισμών και ιδίως των ευρωπαϊκών αρχών για τα ελληνοτουρκικά ζητήματα. Σε κάθε τυχόν αυθαιρεσία και επιθετικότητά θα υπάρχει και μια απάντηση εκ μέρους της ελληνικής πολιτείας.»
Η κριτική Σαμαρά
Ο υπουργός Εξωτερικών απάντησε και στην κριτική που έχει ασκήσει ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς στην κυβερνητική εξωτερική πολιτική, υπενθυμίζοντας ότι και επί πρωθυπουργίας του υπήρξαν επαφές και συμφωνίες με την Τουρκία.
«Είναι σεβαστές οι απόψεις του καθενός πολλώ δεν μάλλον ενός πρώην πρωθυπουργού, από την άλλη πλευρά από τη στιγμή που ο ίδιος ασκεί κριτική θα πρέπει να είναι και ο ίδιος δεκτικός σε κριτική και ευτυχώς για όλους μας τα αποτελέσματα της εξωτερικής πολιτικής δεν κρίνονται από τις ιδεοληψίες του καθενός αλλά κρίνονται από αντικειμενικά δεδομένα, τι έχει εισφέρει στη χώρα μια εξωτερική πολιτική. Κατηγορεί ο κ. Σαμαράς ότι έχει υπάρξει μια ιδεολογική απομείωση της ΝΔ όταν ο ίδιος συγκυβερνούσε το με ΠΑΣΟΚ. Κατηγορεί για τον διάλογο με την Τουρκία όταν ο ίδιος συζητούσε με την Τουρκία. Επί ημερών Σαμαρά είχαμε 6 κύκλους διερευνητικών επαφών όπου συζητούνταν θέματα οριοθετήσεων θαλασσίων ζωνών. Ο κ. Σαμαράς είδε τον Ερντογάν και υπέγραψε σειρά συμφωνιών και μάλιστα τα έπραξε αυτά ενόσω το 2014 για παράδειγμα είχαμε κοντά 2.500 παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου. Ο κ. Σαμαράς λέει ότι «πρέπει να συζητούμε και να παράγεται αποτέλεσμα», η απάντηση είναι απλή ας δει κάποιος εάν το 2012 με 2015 παρήχθη ένα θετικό αποτέλεσμα για τις εθνικές θέσεις σε σχέση με το σήμερα. Τεκμηριωμένα μπορώ να συζητήσω ότι σήμερα η ελληνική εθνική θέση έχει αυξηθεί κατακόρυφα. Έχουμε πάρα πολύ ισχυρό διεθνές αποτύπωμα, έχουμε ισχυρή άμυνα, έχουμε ισχυρή οικονομία που μας δίνει τη δυνατότητα να συνομιλούμε από θέση ισχύος.»
Κλείνοντας, ο Γιώργος Γεραπετρίτης σχολίασε και την πολιτική στόχευση του Αντώνη Σαμαρά, συνδέοντας την κριτική του πρώην πρωθυπουργού με την πολιτική του παρουσία.
«Δεν μπορώ να μπω στα παραγωγικά αίτια της βούλησης του κ. Σαμαρά εκείνο το οποίο γνωρίζω είναι ότι ο ίδιος έχει επιλέξει προφανώς να είναι ένας ισχυρός παίκτης στο πολιτικό σκηνικό, να επανέλθει ως αρχηγός ενός πολιτικού φορέα θα πρέπει να βρει ένα αφήγημα, δυστυχώς όμως όταν το αφήγημα αναφέρεται στα εθνικά η ευθύνη θα πρέπει να είναι δέκα φορές μεγαλύτερη από οποιοδήποτε άλλο αντικείμενο.»