Μιλώντας στον «Κύκλο Ιδεών», ο υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε τις σχέσεις Ελλάδας – Τουρκίας ως ένα «σημαντικό σταυροδρόμι», περίπου τρία χρόνια μετά την επανεκκίνηση του διαλόγου το 2023. Αν και απέφυγε να σχολιάσει επίσημα , υπογράμμισε ότι μονομερείς κινήσεις δεν μπορούν να παράγουν έννομα αποτελέσματα βάσει του διεθνούς δικαίου και ενδέχεται να επιβαρύνουν το ήδη εύθραυστο κλίμα στην περιοχή.
Ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η πολιτική αποκλιμάκωσης δεν αποτελεί ένδειξη αδυναμίας, αλλά συνειδητή στρατηγική επιλογή που επέτρεψε στην Ελλάδα να ενισχύσει την αμυντική της θωράκιση, να διευρύνει τις διεθνείς συμμαχίες της και να αναβαθμίσει τη γεωπολιτική της θέση. Όπως ανέφερε, κατά την τελευταία τριετία καταγράφηκε σημαντική μείωση των παραβιάσεων στο Αιγαίο και των μεταναστευτικών ροών, ενώ η Αθήνα προχώρησε σε πρωτοβουλίες όπως ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός, η ανάπτυξη θαλάσσιων πάρκων και η περαιτέρω ενίσχυση των διπλωματικών και αμυντικών συνεργασιών της χώρας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις στρατηγικές σχέσεις της Ελλάδας με το Ισραήλ, τις Ηνωμένες Πολιτείες, τις χώρες του Κόλπου και την Ινδία, υποστηρίζοντας ότι το διεθνές αποτύπωμα της χώρας βρίσκεται σήμερα στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών. Παράλληλα, εκτίμησε ότι η αυξανόμενη επιθετική ρητορική από την τουρκική πλευρά συνδέεται με την αντίληψη ότι οι ελληνικές πρωτοβουλίες περιορίζουν τον περιφερειακό ρόλο της Άγκυρας.
Ο υπουργός Εξωτερικών επιχείρησε επίσης να αποσυνδέσει την κυβερνητική στρατηγική στα ελληνοτουρκικά από την εσωκομματική κριτική που έχει διατυπωθεί το τελευταίο διάστημα, σημειώνοντας ότι δεν υπάρχει σύνδεση ανάμεσα στις δημόσιες παρεμβάσεις στελεχών και στην επιβράδυνση των συζητήσεων για πιθανή προσφυγή στη Χάγη. Επανέλαβε ότι η πάγια ελληνική θέση παραμένει πως μοναδικό αντικείμενο διαλόγου με την Τουρκία είναι η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.
Αναφερόμενος στην προοπτική διεθνούς δικαστικής επίλυσης, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικής προσφυγής στη Χάγη μέσω συνυποσχετικού, υπογραμμίζοντας ότι Ελλάδα και Τουρκία θα πρέπει τελικά να επιδιώξουν λύση μέσω διεθνούς δικαιοδοτικού οργάνου. Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι οι διερευνητικές επαφές διήρκεσαν επί 23 χρόνια και 64 γύρους χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα.
Για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι πρόκειται για έργο μεγάλης ευρωπαϊκής σημασίας, το οποίο –όπως είπε– δεν εξαρτάται από την Τουρκία, καθώς οι σχετικές έρευνες και η πόντιση καλωδίων προστατεύονται από το διεθνές δίκαιο. Οι καθυστερήσεις, σύμφωνα με τον ίδιο, συνδέονται κυρίως με τεχνικά και οικονομικά ζητήματα και όχι με γεωπολιτικά εμπόδια.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε και στο περιστατικό με το ουκρανικό drone που εντοπίστηκε σε ελληνικές ακτές, χαρακτηρίζοντάς το «εξαιρετικά σοβαρό». Όπως ανέφερε, το περιστατικό εγείρει ζητήματα ασφάλειας, ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και περιβαλλοντικού κινδύνου, τονίζοντας ότι η Μεσόγειος δεν μπορεί να μετατραπεί σε πεδίο στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Ο υπουργός αποκάλυψε ότι αναμένεται ακόμη το τελικό πόρισμα του ΓΕΕΘΑ σχετικά με την προέλευση και τα τεχνικά χαρακτηριστικά του μη επανδρωμένου αεροσκάφους, προαναγγέλλοντας κινήσεις τόσο σε διμερές όσο και σε πολυμερές επίπεδο όταν ολοκληρωθεί η αξιολόγηση των στοιχείων. Ξεκαθάρισε πάντως ότι το συγκεκριμένο περιστατικό δεν μεταβάλλει τη στρατηγική επιλογή της Ελλάδας υπέρ της Ουκρανίας και υπέρ της υπεράσπισης του διεθνούς δικαίου.
Κλείνοντας, ο Γιώργος Γεραπετρίτης έστειλε μήνυμα και προς την Ευρώπη, τονίζοντας ότι απαιτείται «ισχυρή αφύπνιση» απέναντι στις νέες γεωπολιτικές προκλήσεις. Όπως είπε, η Ευρώπη οφείλει να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της, την κοινωνική συνοχή και την κοινή άμυνα, προκειμένου να διατηρήσει ενεργό ρόλο σε ένα ολοένα πιο ασταθές διεθνές περιβάλλον.
