Οι Κροάτες προσέρχονται σήμερα στις κάλπες για να εκλέξουν πρόεδρο για τα επόμενα πέντε χρόνια, μια ψηφοφορία την οποία αναμένεται να κερδίσει ο απερχόμενος πρόεδρος Ζόραν Μιλάνοβιτς, σφοδρός επικριτής της κυβέρνησης.
O Σοσιαλδημοκράτης (SDP) πρώην πρωθυπουργός, ο Μιλάνοβιτς, που εξελέγη πρόεδρος το 2020, προηγείται στις δημοσκοπήσεις με 37% των προθέσεων ψήφου στον πρώτο γύρο.
🇭🇷 Croatia’s pro-Kremlin populist president Zoran Milanovic is set to win the presidential election starting tomorrow.
In a likely run-off on 12 January, Milanovic is expected to defeat Dragan Primorac, former education minister backed by the ruling HDZ, by a wide margin. pic.twitter.com/ccvJJTm8EN
— Jakub Bielamowicz (@KubaBielamowicz) December 28, 2024
Το ποσοστό αυτό δεν είναι ωστόσο αρκετό για να εκλεγεί από απόψε. Σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιοποιήθηκε προχθές, Παρασκευή, αναμένεται να αντιμετωπίσει στον δεύτερο γύρο, στις 12 Ιανουαρίου, τον Ντράγκαν Πρίμορατς (20% των προθέσεων ψήφου), που υποστηρίζεται από το κυβερνών συντηρητικό κόμμα (HDZ) του πρωθυπουργού Αντρέι Πλένκοβιτς.
Οι εκλογές πραγματοποιούνται στο φόντο σημαντικού πληθωρισμού, γενικευμένης διαφθοράς και έλλειψης εργατικού δυναμικού.
Από την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της το 1991, η Κροατία κυβερνάται κυρίως από την Κροατική Δημοκρατική Ένωση (HDZ).
Ο πρόεδρος είναι επικεφαλής των ενόπλων δυνάμεων και εκπροσωπεί στη διεθνή σκηνή τη χώρα αυτή των 3,8 εκατομμυρίων κατοίκων, που είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ. Αν και με περιορισμένες εξουσίες, ο πρόεδρος θεωρείται εγγυητής της σταθερότητας και της ισορροπίας των εξουσιών.
Πρώην ηγέτης του SDP, το οποίο υποστήριξε τη νέα υποψηφιότητά του, και πρωθυπουργός από το 2001 έως το 2015, ο Μιλάνοβιτς είναι ένας από τους πιο δημοφιλείς πολιτικούς στη χώρα.
Πέρασε από την υπόσχεση για μια “προοδευτική, σύγχρονη και ανοικτή” Κροατία, στην αρχή της τωρινής θητείας του, σε μια λαϊκιστική και συχνά προσβλητική ρητορική.
Ο Μιλάνοβιτς κατήγγειλε τη ρωσική επίθεση κατά της Ουκρανίας, ασκώντας κριτική στη χορήγηση στρατιωτικής βοήθειας από τη Δύση στο Κίεβο.
Η πολιτική αυτή οδήγησε στον χαρακτηρισμό του ως “φιλορώσου” που “καταστρέφει την αξιοπιστία της Κροατίας στο ΝΑΤΟ και στην ΕΕ”.
Η Κροατία έχει χορηγήσει ωστόσο βοήθεια στην Ουκρανία, κυρίως στρατιωτική, ύψους 300 εκατομμυρίων ευρώ.
Ο πρόεδρος λέει πως θέλει να αποτρέψει το ενδεχόμενο η Κροατία να “συρθεί στον πόλεμο” στην Ουκρανία.
“Όσο είμαι πρόεδρος, κανένας Κροάτης στρατιώτης δεν θα πάει να κάνει τους πολέμους των άλλων”, δήλωσε.
Κατηγορεί τον Πλένκοβιτς και το κόμμα του για διαφθορά, χαρακτηρίζοντας τον πρωθυπουργό “σοβαρή απειλή για τη δημοκρατία στην Κροατία”.
Από την πλευρά του, ο Πρίμορατς διεξάγει εκστρατεία παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως έναν πολιτικό “που ενώνει” και επικαλούμενος τις οικογενειακές αξίες και τον πατριωτισμό.
Οι εκλογές αυτές θα δείξουν “αν η Κροατία θα στραφεί προς την Ανατολή ή τη Δύση (…) προς τον διχασμό ή την ενότητα”, είπε. Γιατρός, πρώην υπουργός Επιστήμης και Παιδείας (2003-2009), κατηγορεί τον Μιλάνοβιτς ότι “δυσφημεί την Κροατία”.
Οι κάλπες ανοίγουν στις 07:00 τοπική ώρα (08:00 ώρα Ελλάδας) και θα κλείσουν δώδεκα ώρες αργότερα. Τα έξιτ πολ θα δημοσιοποιηθούν με το κλείσιμο των εκλογικών τμημάτων και τα επίσημα αποτελέσματα θα ανακοινωθούν το βράδυ.
