Τι συμπεράσματα προκύπτουν από τον λόγο της
Η της Μαρίας Καρυστιανού δεν περιείχε ιδιαίτερες εκπλήξεις. Είχε γενικές αναφορές για διαφθορά στο πολιτικό σύστημα, για αποξένωση των πολιτικών ελίτ από τους πολίτες και για ατιμωρησία και έλλειψη δικαιοσύνης. Αυτό που ίσως προκάλεσε εντύπωση ήταν ότι άνοιξε μια ευρεία γκάμα θεμάτων, κυρίως στο οικονομικό πεδίο, όπου αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στις τράπεζες και στις μνημονιακές συμβάσεις του Δημοσίου, για τις οποίες απαιτεί επανέλεγχο, ασκώντας παράλληλα κριτική και στο τραπεζικό σύστημα. Διακρίθηκε επίσης μια έντονη ανάγκη διαφοροποίησης από τις υπάρχουσες πολιτικές δυνάμεις, με την κ. Καρυστιανού να τονίζει ότι το κίνημά της δεν στελεχώνεται από «επαγγελματίες» πολιτικούς.
Η «Μαρία των Τεμπών» και το «Κόμμα Καρυστιανού»
Τα Τέμπη είχαν προφανώς θέση στην ομιλία της. Έκανε λόγο μεταξύ άλλων για «σύγκρουση του καλού με του κακού». Εντούτοις, δεν αποτέλεσαν το βασικό περιεχόμενο της ομιλίας. Ίσως με τη σκέψη το κόμμα – ή κίνημα, όπως προτιμά να το προσδιορίζει – να μην πέσει στην παγίδα του μονοθεματισμού.
Βέβαια, η κ. Καρυστιανού δεν θα είναι από εδώ και στο εξής πλήρως ταυτισμένη με το λεγόμενο «Κίνημα των Τεμπών». Ο Σύλλογος Οικογενειών Θυμάτων Τεμπών, του οποίου ηγούνταν, διαφωνεί με τις πολιτικές της κινήσεις. Σαφείς ήταν οι αιχμές του Παύλου Ασλανίδη, ο οποίος υποστήριξε ότι «ασχολούμαστε περισσότερο με το κόμμα, παρά με τη δίκη». Χαρακτηριστικό της περίστασης είναι επίσης ότι στην παρουσίαση του κόμματο Επιβεβαιώνεται ουσιαστικά η εκτίμηση ότι διαφορετική είναι η οπτική απέναντι στη «Μαρία», την «Μητέρα των Τεμπών» και διαφορετική απέναντι στο «Κόμμα Καρυστιανού».
Αντισυστημισμός και υπερσυντηρητικές θέσεις – Με ποιους αναμένεται … «σφαγή»
Από εκεί και ύστερα, παρά την αποσύνδεσή της από το κίνημα των Τεμπών, δεν παύει να επηρεάζει σε πρώτη φάση ένα κοινό που κινείται στον χώρο της πολιτικής διαμαρτυρίας. Δεν είναι επίσης λίγοι εκείνοι που της αποδίδουν ακροδεξιά και εθνικιστικά χαρακτηριστικά, με βάση τις δηλώσεις της για τις αμβλώσεις, τα ελληνοτουρκικά και το μεταναστευτικό, κατά τη διάρκεια των προηγούμενων μηνών. Αρνητικά σχόλια έχει επίσης προκαλέσει η παρουσία αντιεμβολιαστών, δραχμιστών, προσώπων με έντονη θρησκευτική ρητορική και λοιπών προσωπικοτήτων. Η ίδια αποφεύγει πάντως να τοποθετηθεί στο φάσμα δεξιάς-αριστεράς και κάνει λόγο για υπέρβαση αυτών των διαχωρισμών. Ταυτόχρονα, υπάρχει και η έντονη Υπό αυτό το πρίσμα, η Μαρία Καρυστιανού αναδιαμορφώνει το κομματικό τοπίο, επηρεάζοντας κυρίως τρία κόμματα.
Το πρώτο είναι αυτό της Νίκης, το οποίο, εξάλλου, οδεύει – με βάση τις μετρήσεις – εκτός Βουλής. Εξάλλου, η δικηγόρος Μαρία Γρατσία, που είχε πολιτευτεί με το κόμμα στην Α’ Αθηνών το 2023, θεωρείται το alter ego της. Εντύπωση προκάλεσε επίσης η στάση του Δημήτρη Νατσιού στα Παραπολιτικά την Τρίτη (19/5), ο οποίος άφησε . Σύμφωνα με πληροφορίες, τηρεί στάση αναμονής ώστε να διαπραγματευτεί μαζί της ένταξή του στα ψηφοδέλτια, με τις δομές της Νίκης να ενσωματώνονται στον νέο φορέα.
Το δεύτερο κόμμα που επηρεάζεται είναι εκείνο της Πλεύσης Ελευθερίας. Καρυστιανού και Κωνσταντοπούλου είχαν στενότερες σχέσεις στο παρελθόν λόγω Τεμπών. Πλέον όμως αυτές θεωρούνται τυπικές. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου αύξησε τη δημοφιλία της όταν οι διαμαρτυρίες για τα Τέμπη βρίσκονταν στην κορύφωσή τους. Για ένα διάστημα καταλάμβανε στις μετρήσεις ακόμη και τη δεύτερη θέση. Εντούτοις, κινδυνεύει να χάσει σημαντικό μέρος της εκλογικής της επιρροής λόγω εκροών προς το νέο κόμμα, καθώς τόσο εκείνο όσο και η Πλεύση εκτιμάται ότι προσεγγίζουν ένα ευρύτερο «αντιπολιτικό» και «αντιελιτίστικο» κοινό. Η πίεση που νιώθει η επικεφαλής της Πλεύσης Ελευθερίας ενδέχεται να συνδέεται με την
Παράλληλα, η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» αναμένεται να κονταροχτυπηθεί με την Ελληνική Λύση του Κυριάκου Βελόπουλου, κυρίως με φόντο τη Βόρεια Ελλάδα, όπου η Μαρία Καρυστιανού παρουσιάζει δυναμική, ενώ εκείνος βρισκόταν σε αρκετές μετρήσεις που αφορούν την περιοχή ακόμη και στη δεύτερη θέση, απευθυνόμενος σε ένα, κατά τα φαινόμενα, αντισυστημικό, υπερσυντηρητικό κοινό. Κοινές θεωρούνται επίσης οι ρωσόφιλες τάσεις.
Τα εμπόδια
Θα αφομοιώσει λοιπόν η κυρία Καρυστιανού τους ψηφοφόρους των παραπάνω κομμάτων; Για τη Νίκη φαίνεται ότι έχει σοβαρές πιθανότητες να τα καταφέρει. Όσον αφορά την Πλεύση Ελευθερίας, η υπόθεση είναι πιο δύσκολη, δεδομένης της εμπειρίας της προέδρου της. Ακόμη μεγαλύτερη πρόκληση συνιστά η «μάχη» με την Ελληνική Λύση, δεδομένου ότι ο κ. Βελόπουλος διατηρεί οργανωτικά δίκτυα, ενώ διαθέτει και σημαντική μιντιακή επιρροή, όπως έχει αναδείξει Επιπλέον ο κ. Βελόπουλος έχει μάθει να… επιβιώνει: Στις εκλογές του 2023 πήρε 4,5%, ενώ οι δημοσκοπήσεις τον έδειχναν κοντά στο όριο του 3%. Στις Ευρωεκλογές του επόμενου έτους βρέθηκε κοντά στο 10%.
Σε αντίθεση με τους άνωθεν «παίκτες», η Μαρία Καρυστιανού υστερεί σε πολιτική εμπειρία, κάτι που έγινε εμφανές ήδη από ορισμένες ατυχείς παρεμβάσεις της κατά τη διάρκεια των περασμένων μηνών. Παράλληλα, αμφισβητείται κατά πόσο διαθέτει ομάδα στελεχών με τα χαρακτηριστικά που απαιτούνται για έναν επιτυχημένο προεκλογικό αγώνα. Τα οργανωτικά προβλήματα προκύπτουν ήδη από την καθυστέρηση κατάθεσης καταστατικού στον Άρειο Πάγο, καθώς δημοσιογραφικές πληροφορίες αναφέρουν ότι υπάρχει ζήτημα με τον αριθμό των υπογραφών.
Από εκεί και πέρα, όσο πιο αργά γίνουν οι εκλογές τόσο περισσότερες δυσκολίες θα αντιμετωπίζει το εγχείρημα, καθώς όσο θα πυκνώνουν οι δημόσιες παρεμβάσεις της, τόσο θα αυξάνεται ο κίνδυνος να μειωθούν τα ποσοστά αποδοχής της, τα οποία κινούνται προς το παρόν κοντά στο 20%.
Ένα μονοπρόσωπο κόμμα
Το κόμμα Καρυστιανού έχει ως ενωτική συνιστώσα τη δική της παρουσία. Ωστόσο, όπως έχει δείξει η πρόσφατη πολιτική ιστορία του τόπου, μονοπρόσωπα κόμματα (στα οποία συχνά κατατάσσονται η Πλεύση Ελευθερίας και η Ελληνική Λύση) Ασφαλέστερα συμπεράσματα θα προκύψουν από τις επόμενες μετρήσεις που θα περιλαμβάνουν το νέο μόρφωμα, αλλά και από τη δημόσια παρουσία της ίδιας και των στελεχών της. Ενδιαφέρον θα έχει επίσης η επικοινωνιακή στρατηγική που θα υιοθετήσει με φόντο τις εκλογές.