Συμπεριλαμβάνονται έργα και δράσεις, συνολικού ύψους 2,3 δισ. ευρώ, τα οποία συγκροτούν ένα ολοκληρωμένο στρατηγικό επενδυτικό σχέδιο για τον ενεργειακό και περιβαλλοντικό μετασχηματισμό των ελληνικών νησιών.
Το Ταμείο Απανθρακοποίησης των Νήσων συστάθηκε αποκλειστικά για την Ελλάδα ως ένα ενιαίο χρηματοδοτικό πλαίσιο που συνδυάζει την ηλεκτρική διασύνδεση των νησιών με την ανάπτυξη καθαρής ενέργειας, την αποθήκευση, και την ηλεκτροκίνηση.
Οι εγκεκριμένες παρεμβάσεις κατανέμονται στις ακόλουθες κατηγορίες:
- 1,1 δισ. ευρώγια ηλεκτρικές διασυνδέσεις και συναφείς ενεργειακές υποδομές στα Δωδεκάνησα, στις Κυκλάδες και στα νησιά του Βορειοανατολικού Αιγαίου.
- 977 εκατ. ευρώγια έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας με αποθήκευση, με ιδιαίτερη έμφαση στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων αυτοκατανάλωσης σε κατοικίες, ξενοδοχεία, εστιατόρια, καταστήματα, γραφεία, νοσοκομεία, δομές φροντίδας, σχολεία, δημόσια κτίρια, αγροτικές εγκαταστάσεις και καλλιεργήσιμες εκτάσεις.
- 200 εκατ. ευρώγια φράγματα και ταμιευτήρες πολλαπλού σκοπού
- 56 εκατ. ευρώγια την ανάπτυξη υποδομών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.
Οι επενδύσεις αυτές, θα συμβάλλουν καθοριστικά στη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος των ελληνικών νησιών, στην ενίσχυση της ενεργειακής τους αυτονομίας και ασφάλειας και στην επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης της νησιωτικής Ελλάδας.
Ιδιαίτερη σημασία έχουν τα έργα ηλεκτρικών διασυνδέσεων, τα οποία θα συμβάλλουν στην ενοποίηση των νησιωτικών συστημάτων με το ηπειρωτικό δίκτυο, στον περιορισμό της λειτουργίας πετρελαϊκών μονάδων, στη δυνατότητα αξιοποίησης περισσότερης καθαρής ενέργειας, στη μείωση του ενεργειακού κόστους και την ενίσχυση του τουριστικού προϊόντος. Παράλληλα, τα έργα ΑΠΕ και αποθήκευσης θα ενισχύσουν την ενεργειακή αυτονομία των νησιών και την ευελιξία του ηλεκτρικού συστήματος.
Οι εκτιμώμενοι πόροι του Ταμείου εκτιμώνται σήμερα σε περίπου 2 δισ. ευρώ, με βάση τις τρέχουσες τιμές των δικαιωμάτων εκπομπών στο Ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών. Το ύψος των πόρων θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη της τιμής των δικαιωμάτων εκπομπών κατά την περίοδο λειτουργίας του Ταμείου.
To Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε συνεργασία με τους αρμόδιος φορείς, προχωρά στην εξειδίκευση των έργων και στην έγκαιρη και αποτελεσματική υλοποίηση των εγκεκριμένων παρεμβάσεων για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των νησιών μας.
Ο Ευρωπαίος Επίτροπος για το Κλίμα, το Μηδενικό Ισοζύγιο Εκπομπών και την Καθαρή Ανάπτυξη, κ.Wopke Hoekstra, δήλωσε σχετικά:
«Συγχαίρω θερμά την Ελλάδα για την οριστικοποίηση του σχεδιασμού του Προγράμματος, το οποίο έχει εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Τώρα είναι η ώρα να υλοποιηθεί το Πρόγραμμα στην πράξη. Αυτό το Ταμείο αποτελεί εξαιρετικό παράδειγμα του πώς πρέπει να αξιοποιούνται τα έσοδα από το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών: για τη χρηματοδότηση καθαρής ενέργειας που ωφελεί άμεσα τους καταναλωτές στα ελληνικά νησιά – οδηγώντας σε πιο καθαρή, πιο ασφαλή και λιγότερο ασταθή ηλεκτρική ενέργεια, καλύτερες διασυνδέσεις και ενισχυμένη υποδομή φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.»
Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Σταύρος Παπασταύρου, δήλωσε:
«Η έγκριση του επενδυτικού προγράμματος του Ταμείου Απανθρακοποίησης των Νήσων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την ενεργειακή μετάβαση της Πατρίδας μας. Μετά το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, εξασφαλίζουμε ένα ακόμη σημαντικό χρηματοδοτικό εργαλείο που μετατρέπει τον σχεδιασμό μας στην ενέργεια σε συγκεκριμένα έργα για τους πολίτες. Με το Ταμείο Απανθρακοποίησης των Νήσων κάνουμε πράξη μια βασική μας δέσμευση: οι νησιώτες μας να έχουν τις ίδιες δυνατότητες και την ίδια ενεργειακή ασφάλεια με κάθε πολίτη στην ηπειρωτική Ελλάδα. Είναι ένα μεγάλο βήμα για πιο ενεργειακά αυτόνομα και ασφαλή νησιά, με προσιτή ενέργεια για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις, με καθαρή ενέργεια από ήλιο και άνεμο, και με καλύτερες προοπτικές ανάπτυξης. Αυτό σημαίνει για εμάς ενεργειακή δημοκρατία: κανένας πολίτης και κανένα νησί της Πατρίδας μας να μη μένει πίσω στην ενεργειακή μετάβαση. Η έγκριση του προγράμματος αποτελεί και ένα ισχυρό παράδειγμα της συνεργασίας της Ελλάδας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Θερμές ευχαριστίες ιδιαίτερα στον Υφυπουργό κ. Νίκο Τσάφο για την ουσιαστική συνδρομή σε αυτό το πετυχημένο εγχείρημα, καθώς και στον Ευρωπαίο Επίτροπο κ. Wopke Hoekstra, για τη στήριξη και την εποικοδομητική συνεργασία».
