Αν έλεγε κανείς πριν από κάνα δύο χρόνια ότι τα διαμερίσματα στο Φάληρο, στον Άλιμο ή στη Γλυφάδα, θα «κοντράρουν» στα ίσια τα σπίτια στις κοσμοπολίτικες Κυκλάδες, θα αντιμετωπιζόταν με συγκατάβαση.
Κι όμως, τα στοιχεία, που αποτυπώνουν το ράλι των τιμών και των ενοικίων σε όλη την Ελλάδα -πλην ελαχίστων εξαιρέσεων- δείχνουν ότι τα Νότια Προάστια είναι το νέο El Dorado της κτηματαγοράς.
Σύμφωνα με το spitogatos, με το «κλείσιμο» του πρώτου τριμήνου του 2024 οι τιμές πώλησης στα Νότια Προάστια διαμορφώνονται, πλέον, στα 3.664 ευρώ/τμ καταγράφοντας αύξηση 8,80% σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό τρίμηνο, ενώ για την ενοικίαση κατοικίας σε αυτές τις περιοχές θα πρέπει να υπολογίσει κανείς 12,35 ευρώ/τμ, δηλαδή 11,5% παραπάνω από πέρσι! Οι αντίστοιχες τιμές στις Κυκλάδες είναι 3.500 ευρώ/τμ και 12,50 ευρώ/τμ αντιστοίχως.
Δεν είναι, όμως, μόνο τα Νότια Προάστια που έχουν πάρει “φωτιά”. Πανελλαδικά, οι τιμές πώλησης σημείωσαν άνοδο 5,9% κατά μέσο όρο, ενώ μεσοσταθμική αύξηση 5% καταγράφεται και στα ενοίκια. Προφανώς, η εικόνα διαφοροποιείται από περιοχή σε περιοχή και δεν θα ήταν υπερβολή αν υποστήριζε κανείς ότι η Περιφέρεια παίζει τον ρόλο του… πυροσβέστη, στη “φωτιά” που έχει ανάψει προ πολλού στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Η γενική εικόνα, που δίνει ο spitogatos, είναι ότι κατά τη διάρκεια του Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου-Μαρτίου, η μέση τιμή για τα σπίτια προς πώληση ήταν υψηλότερη στα Νότια Προάστια της Αθήνας, και χαμηλότερη στην Καστοριά με 566 ευρώ/τμ. Η μεγαλύτερη αύξηση σε αυτό το τρίμηνο σε σχέση με το προηγούμενο έτος, καταγράφηκε στον Πειραιά με 27,30%, ενώ η μεγαλύτερη μείωση στην Καστοριά με 15,10%.
Όσο για τις ενοικιάσεις, η χαμηλότερη τιμή καταγράφεται στο Κιλκίς με 3,57 ευρώ/τμ και η υψηλότερη στη Χαλκιδική με 32,31 ευρώ/τμ. Εστιάζοντας κανείς στις περιοχές που “καίνε”, δεν μπορεί να περάσει ασχολίαστο το ότι στο Κέντρο της Αθήνας έχει στηθεί τρελό πάρτι, με τις τιμές να “σημαδεύουν” προς τα 10,5 ευρώ/τμ, ενώ και στις άλλοτε φτηνότερες γειτονιές των Δυτικών Προαστίων και της Ανατολικής Αττικής, τα ενοίκια “τρέχουν” με 9,7% και 13,10% αντιστοίχως.
Τιμές κατοικιών προς ενοικίαση
| Περιοχή | Α’ τρίμηνο 2024 (€/τμ) | Α’ τρίμηνο 2023 (€/τμ) | Μεταβολή % |
| Αθήνα – Κέντρο | 10,36 | 9,38 | 10,40% |
| Αθήνα – Βόρεια Προάστια | 10,94 | 10,26 | 6,60% |
| Αθήνα – Νότια Προάστια | 12,35 | 11,08 | 11,50% |
| Αθήνα – Δυτικά Προάστια | 8,18 | 7,46 | 9,70% |
| Αθήνα – Ανατολικά Προάστια | 8,57 | 7,58 | 13,10% |
| Πειραιάς | 9,78 | 8,25 | 18,50% |
| Προάστια Πειραιά | 8,13 | 7,03 | 15,60% |
| Υπόλοιπο Αττικής | 8,60 | 8,33 | 3,20% |
| Θεσσαλονίκη – Δήμος | 8,75 | 8,00 | 9,40% |
| Θεσσαλονίκη – Περιφ/κοί δήμοι | 6,71 | 6,11 | 9,80% |
| Θεσσαλονίκη – Υπόλ. Νομού | 4,12 | 3,75 | 9,90% |
| Αιτωλοακαρνανία | 5,60 | 5,45 | 2,80% |
| Αργολίδα | 6,36 | 6,25 | 1,80% |
| Αρκαδία | 5,77 | 5,22 | 10,50% |
| Ν. Άρτας | 5,63 | 5,59 | 0,70% |
| Αχαΐα | 7,26 | 6,40 | 13,40% |
| Βοιωτία | 5,00 | 4,83 | 3,50% |
| Ν. Δράμας | 4,86 | 4,00 | 21,50% |
| Δωδεκάνησα | 8,50 | 7,50 | 13,30% |
| Έβρος | 6,52 | 5,97 | 9,20% |
| Εύβοια | 6,73 | 6,11 | 10,10% |
| Ευρυτανία | 5,50 | na | na% |
| Ζάκυνθος | 7,69 | 7,00 | 9,90% |
| Ηλεία | 5,00 | 4,72 | 5,90% |
| Ημαθία | 4,44 | 4,00 | 11,00% |
| Ν. Ηρακλείου | 8,57 | 8,00 | 7,10% |
| Ν. Ιωαννίνων | 7,81 | 7,50 | 4,10% |
| Ν. Καβάλας | 6,25 | 5,71 | 9,50% |
| Ν. Καρδίτσας | 6,15 | 5,17 | 19,00% |
| Ν. Καστοριάς | 5,33 | na | na% |
| Ν. Κέρκυρας | 9,41 | 8,60 | 9,40% |
| Ν. Κιλκίς | 3,57 | 4,12 | -13,30% |
| Ν. Κοζάνης | 5,56 | 5,50 | 1,10% |
| Κορινθία | 6,67 | 6,35 | 5,00% |
| Κυκλάδες | 12,50 | 15,00 | -16,70% |
| Λακωνία | 5,27 | 5,07 | 3,90% |
| Ν. Λάρισας | 7,04 | 6,32 | 11,40% |
| Ν. Λασιθίου | 7,60 | 7,07 | 7,50% |
| Ν. Λέσβου | 6,00 | 6,00 | 0,00% |
| Ν. Λευκάδας | 8,29 | 7,45 | 11,30% |
| Μαγνησία | 6,67 | 6,31 | 5,70% |
| Μεσσηνία | 7,25 | 7,43 | -2,40% |
| Ν. Ξάνθης | 6,67 | 5,56 | 20,00% |
| Πέλλα | 4,00 | 4,00 | 0,00% |
| Ν. Πιερίας | 5,38 | 5,00 | 7,60% |
| Ν. Πρέβεζας | 6,36 | 6,71 | -5,20% |
| Ν. Ρεθύμνου | 9,70 | 8,75 | 10,90% |
| Ν. Ροδόπης | 6,67 | 6,00 | 11,20% |
| Ν. Σάμου | 5,95 | 6,00 | -0,80% |
| Ν. Σέρρες | 5,97 | 4,79 | 24,60% |
| Ν. Τρικάλων | 6,15 | 5,45 | 12,80% |
| Φθιώτιδα | 5,11 | 4,91 | 4,10% |
| Ν. Φλώρινας | 5,07 | na | na% |
| Φωκίδα | 4,73 | 4,55 | 4,00% |
| Χαλκιδική | 32,31 | 32,26 | 0,20% |
| Ν. Χανίων | 8,75 | 8,33 | 5,00% |
| Ν. Χίου | 6,22 | 6,25 | -0,50% |
| Νησιά Αργοσαρωνικού | 7,80 | 7,14 | 9,20% |
Το πρόβλημα της στέγης
Τα στοιχεία αυτά αν μη τι άλλο επιβεβαιώνουν το πρόβλημα του αυξανόμενου κόστους στέγασης, είτε πρόκειται για νέους που σκέφτονται να ανοίξουν τώρα τα “φτερά” τους είτε για εργαζόμενους- συνταξιούχους, που δυσκολεύονται να παρακολουθήσουν την κούρσα των τιμών.
Οι έρευνες, που δημοσιεύει σήμερα η ΕΛΣΤΑΤ, θα ρίξουν περισσότερο φως στο τι ακριβώς έχει συμβεί την προηγούμενη διετία, ωστόσο ήδη από τα περσινά στοιχεία είχε αναδειχθεί το πρόβλημα: το 29,1% των νοικοκυριών δυσκολεύεται να πληρώσει ενοίκιο ή δόση δανείου.
Αποκαλυπτική είναι και η μελέτη του ΙΟΒΕ για τις προκλήσεις στον κατασκευαστικό κλάδο. Από τις αρχές του 2018 άρχισαν να διαφαίνονται τάσεις ενίσχυσης της πρόθεσης αγοράς και επισκευής κατοικίας, οι οποίες συνεχίστηκαν το 2023 μετά από μια πρόσκαιρη υποχώρηση το προηγούμενο έτος. Ωστόσο, το ποσοστό του πληθυσμού που δηλώνει ότι προτίθεται να αγοράσει νέα κατοικία το επόμενο 12μηνο στην Ελλάδα παρουσιάζει συστηματικά μία από τις χαμηλότερες επιδόσεις στην ΕΕ, καθώς η μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος και οι πιστωτικοί περιορισμοί των νοικοκυριών συνέβαλαν στη δραστική υποχώρηση της πρόθεσης των νοικοκυριών για την αγορά νέας ή την επισκευή της υφιστάμενης κατοικίας τους.
Και κάπως έτσι καταλήγουμε στη… Generation Rent. Συμφωνα με το κυλιόμενο Παρατηρητήριο Αξιών της Geoaxis, η βέβαιη αδυναμία ενός πολύ μεγάλου ποσοστού σημερινών νέων να αποκτήσουν ιδιόκτητο σπίτι διαμορφώνει την γενιά ενοικιαστών (Generation Rent), η οποία αναμένεται να κυριαρχήσει τις επόμενες δεκαετίες ακόμη και στις χώρες υψηλής ιδιοκατοίκησης, όπως η Ελλάδα και η Ισπανία.
