Το ΥΠΕΞ έχει προκρίνει μέχρι στιγμής τη διακριτική διαχείριση του ζητήματος έως ότου προκύψουν ασφαλή συμπεράσματα. Δεν είναι εξάλλου τυχαίο ότι ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας Γιώργος Γεραπετρίτης ανέδειξε το ζήτημα , αναφέροντας ότι «η Ελλάδα δεν θα επιτρέψει να αναπτυχθούν πολεμικές ενέργειες στην ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου, και ιδιαιτέρως προς την πλευρά της Ελλάδας», υπογραμμίζοντας πως η χώρα «θα κάνει όλα τα αναγκαία βήματα, έτσι ώστε να διασφαλιστεί απολύτως ότι η Μεσόγειος δεν θα καταστεί θέατρο πολεμικών επιχειρήσεων».
Την του drone επιβεβαίωσε την Τρίτη (12/5) ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας.
Η υπόθεση φέρνει την κυβέρνηση σε δύσκολη θέση, καθώς έχει σταθεί σταθερά και χωρίς «μεν και αλλά» στο πλευρό της αμυνόμενης Ουκρανίας, ακόμη και κόντρα σε τάσεις που υπάρχουν στο εσωτερικό της Νέας δημοκρατίας. Την ίδια στιγμή, η αντιπολίτευση επιτέθηκε στην κυβέρνηση για τους χειρισμούς της, με τον υπεύθυνο ΚΤΕ Άμυνας του ΠΑΣΟΚ Μιχάλης Κατρίνης να υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση έχει αφήσει τη χώρα να είναι
Τα ανοιχτά ερωτήματα
Εμπειρογνώμονες σχολιάζουν τέτοια σκάφη προηγμένους τεχνολογίας είναι πρακτικά αδύνατο να εντοπιστούν ακόμη και από εξελιγμένα ραντάρ των ΗΠΑ ή της Κίνας, ενώ η τεράστια ακτογραμμή της ελληνικής επικράτειας δυσκολεύει περαιτέρω τον έλεγχο. Συνεπώς εκτιμάται ότι η ευθύνη των ελληνικών αρχών είναι σχετικά περιορισμένη.
Πρόκειται πάντως για ένα σοβαρό «καμπανάκι», που αναδεικνύει τη σημασία των νέων στρατιωτικών και ασύμμετρων επιχειρησιακών δυνατοτήτων. Σημειώνεται ακόμη ότι η σοβαρότητα του περιστατικού αναδεικνύεται και από το γεγονός ότι το σκάφος μετέφερε 100 κιλά πυρομαχικών.
Οι περισσότερες εκτιμήσεις, μεταξύ των οποίων και της εφημερίδας Kyiv Post, συγκλίνουν προς το παρόν στο συμπέρασμα ότι το φερόμενο ως ουκρανικής προέλευσης drone είχε στόχο τον ρωσικό «σκιώδη στόλο». Ερωτήματα υπάρχουν επίσης ως προς το πώς βρέθηκε το drone στο Ιόνιο — είτε λόγω σκόπιμης ενέργειας είτε εξαιτίας τεχνολογικού σφάλματος. Ασφαλέστερα συμπεράσματα αναμένεται να προκύψουν από τις αναλύσεις εμπειρογνωμόνων του υπουργείου Άμυνας.
Καιρίδης: Μεγάλη η δυσφορία στην Ευρώπη για την Ουκρανία
Τη σοβαρότητα του γεγονότος ανέδειξε την Τρίτη (12/5) ο βουλευτής της ΝΔ και καθηγητής διεθνών σχέσεων Δημήτρης Καιρίδης, ο οποίος υπογράμμισε ότι η ενόχληση της Ελλάδας απέναντι στην ουκρανική πλευρά είναι μεγάλη, καθώς — όπως είπε — έχουν προηγηθεί επιθέσεις σε ελληνικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα.
«Στην Ελλάδα η δυσφορία είναι επιπρόσθετη διότι είχαμε επιθέσεις εναντίον ελληνικών πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα που μετέφεραν καζακικό πετρέλαιο και τώρα έχουμε αυτό. Υπάρχει μια δυσφορία ότι ενώ η Ελλάδα έχει κάνει τα αδύνατα δυνατά να βοηθήσει την Ουκρανία, αυτό δεν αναγνωρίζεται στον βαθμό που θα έπρεπε», σημείωσε.
Ο κ. Καιρίδης υποστήριξε ακόμη ότι έχει αυξηθεί ευρύτερα στην Ευρώπη η δυσαρέσκεια απέναντι στην Ουκρανία, καθώς πιέζει για ταχεία ένταξή της στην European Union.
«Υπάρχει μια γενικότερη δυσφορία με την Ουκρανία από την πίεση που έχει ασκήσει ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι προς τους Ευρωπαίους για ταχύτατη είσοδο στην ΕΕ. Φαίνεται ότι στο Κίεβο δεν αντιλαμβάνονται ότι η διαδικασία από ένα σημείο και μετά είναι τεχνική και χρειάζεται να ικανοποιηθούν μια σειρά από προϋποθέσεις. Προφανώς η θέση της Ουκρανίας είναι στην ΕΕ, αλλά κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει μέχρι το 2028», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Οι Ευρωπαίοι υπολογίζουν τους Ουκρανούς
Είναι όμως πράγματι τόσο μεγάλη η ευρωπαϊκή δυσαρέσκεια απέναντι στην Ουκρανία όσο υποστήριξε ο Δημήτρης Καιρίδης;
Πράγματι, ο Ζελένσκι πιέζει για ταχεία ένταξη της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο τη θωράκιση της ασφάλειας της χώρας, δεδομένου ότι η προσχώρηση της Ουκρανίας στο NATO φαίνεται, με τα σημερινά δεδομένα, εξαιρετικά δύσκολη. Ωστόσο, στις Βρυξέλλες γνωρίζουν ότι η ουκρανική ένταξη στην ΕΕ δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς ειρηνευτική συμφωνία και όσο συνεχίζονται συγκρούσεις, έστω και σε τοπικό επίπεδο.
Το εδαφικό ζήτημα αποτελεί επίσης πρόσθετο πρόβλημα, αν και υπάρχει το προηγούμενο της Κύπρου. Παράλληλα, το Κίεβο βρίσκεται πλέον σε καλύτερη θέση στην Ευρώπη μετά την εκλογική ήττα του Βίκτορ Όρμπαν στην Ουγγαρία και την αποκατάσταση των σχέσεων του Ζελένσκι με τον πρωθυπουργό της Σλοβακίας Ρόμπερτ Φίτσο.
Από εκεί και πέρα, δεν είναι μόνο η Ουκρανία που έχει ανάγκη την Ευρώπη. Ισχύει και το αντίστροφο. Αυτό επιβεβαιώνεται από την έκτακτη επίσκεψη που πραγματοποίησε στο Κίεβο ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Boris Pistorius, με στόχο την κοινή παραγωγή drones μεταξύ Βερολίνου και Κιέβου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η δήλωση της υπουργού Εξωτερικών της Φινλανδίας Ελίνα Βάλτονεν η οποία υποστήριξε σε συνέντευξή της στο γερμανικό ZDF ότι, πέραν της Φινλανδίας, μόνο η Ουκρανία, η Πολωνία και η Τουρκία διαθέτουν στρατεύματα ικανά να ανταποκριθούν στις σύγχρονες προκλήσεις ασφαλείας.
Συνεπώς, οι Ευρωπαίοι υπολογίζουν το Κίεβο — όπως και την Άγκυρα — ως πυλώνα της νέας ευρωπαϊκής ασφάλειας και αυτό είναι ένα χαρτί που ο Ζελένσκι αναμένεται να αξιοποιήσει πλήρως. Έτσι εξηγούνται πιθανότατα και οι μέχρι στιγμής διακριτικοί χειρισμοί της ελληνικής κυβέρνησης επί του θέματος. Υπενθυμίζεται, εξάλλου, ότι ακόμη και η Γερμανία απέφυγε να πάει στα άκρα την υπόθεση της ανατίναξης του Nord Stream, η οποία σύμφωνα με τις περισσότερες ενδείξεις αποδίδεται σε δράση των μυστικών υπηρεσιών της Ουκρανίας.
Με βάση αυτά τα δεδομένα, το επεισόδιο στο Ιόνιο δύσκολα θα αλλάξει ουσιαστικά τη στάση των Ευρωπαίων απέναντι στο Κίεβο, ακόμη και αν αποδοθούν ευθύνες στην ουκρανική πλευρά.
Χωρίς Ουκρανό πρέσβη στην Ελλάδα από το 2023
Εκ των πραγμάτων, πάντως, το επεισόδιο αποτελεί σημαντικό πλήγμα για τις διμερείς σχέσεις Αθήνας- Κιέβου. Πρόσθετο πρόβλημα αποτελεί το γεγονός ότι από το 2023 η ουκρανική πρεσβεία στην Αθήνα λειτουργεί υπό την καθοδήγηση επιτετραμμένου και όχι με πρέσβη.
Σε πρόσφατο άρθρο του σε ουκρανικό μέσο, ο Ουκρανός δημοσιογράφος Κώστας Ονισένσκο ανέδειξε τη μεγάλη ανάγκη το Κίεβο να καλύψει τη θέση του πρέσβη στην Αθήνα, τόσο για συμβολικούς όσο και για πρακτικούς λόγους, ιδιαίτερα ενόψει της ελληνικής προεδρίας στην ΕΕ.
Μένει πλέον να φανεί πώς θα αντιδράσει η ουκρανική πλευρά όταν η Ελλάδα προχωρήσει σε επίσημο διάβημα διαμαρτυρίας.
