Η περιοχή των Πρεσπών αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά φυσικά οικοσυστήματα της Βαλκανικής χερσονήσου, φιλοξενώντας σημαντικούς τύπους οικοτόπων, υγροτοπικά και δασικά οικοσυστήματα υψηλής βιοποικιλότητας, και βρίσκεται σχεδόν εξ ολοκλήρου εντός δύο προστατευόμενων περιοχών του δικτύου Natura 2000.
Η οικολογική της αξία είναι μοναδική, καθώς περιλαμβάνει πλούσια χλωρίδα με σπάνια και ενδημικά είδη, καθώς και σημαντική άγρια πανίδα όπως η καφέ αρκούδα, ο λύκος, το αγριόγιδο και πλήθος ειδών ορνιθοπανίδας. Επιπλέον, οι υγροτοπικοί βιότοποι των λιμνών των Πρεσπών προσφέρουν κρίσιμα ενδιαιτήματα για σπάνια είδη παρυδάτιας και υδρόβιας ορνιθοπανίδας.
Η έκδοση της Υπουργικής Απόφασης αποσκοπεί στην αποτελεσματική προστασία και διατήρηση των περιοχών του δικτύου Natura 2000 και των ειδών που διαβιούν σε αυτές, μέχρι την έγκριση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης και τον καθορισμό χρήσεων γης και διατάξεων προστασίας, μέσω των προτεινόμενων από αυτές σχεδίων Προεδρικών Διαταγμάτων.
Με τους νέους όρους και περιορισμούς στην περιοχή των Πρεσπών, επιδιώκεται η θεσμική κατοχύρωση υψηλού επιπέδου προστασίας, που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την ανάσχεση της αλλαγής χρήσης γης —η οποία αποτελεί τη βασική αιτία απώλειας βιοποικιλότητας και δασικού πλούτου σε παγκόσμιο και ευρωπαϊκό επίπεδο—, την αναχαίτιση της κατάτμησης των φυσικών και δασικών οικοσυστημάτων από δρόμους και τεχνητές επιφάνειες, καθώς και τη διατήρηση των τύπων οικοτόπων και των ειδών χλωρίδας, άγριας πανίδας και ορνιθοπανίδας που απαντώνται στην περιοχή.
Η Απόφαση αυτή έρχεται σε συνέχεια σειράς πρόσφατων Υπουργικών Αποφάσεων περιβαλλοντικής προστασίας, όπως η ανακήρυξη ως «απάτητων βουνών» της κορυφής Στρογγούλα στα Αθαμανικά Όρη και του όρους Πάρνωνα, η παράταση του καθεστώτος σε Σμόλικα και Τύμφη στο Εθνικό Πάρκο Βόρειας Πίνδου και Χατζή στη Θεσσαλία, η απαγόρευση αλιείας με συρόμενα εργαλεία στο νησιωτικό σύμπλεγμα Φούρνων Κορσεών, καθώς και το Προεδρικό Διάταγμα με περιορισμούς στην αλιευτική δραστηριότητα στην παράκτια ζώνη της Αμοργού.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου δήλωσε: «Η ανακήρυξη της ευρύτερης ορεινής περιοχής των Πρεσπών ως απάτητου βουνού επιβεβαιώνει με τον πλέον σαφή τρόπο τη σταθερή μας δέσμευση για την ουσιαστική προστασία του φυσικού πλούτου της Πατρίδας μας. Οι Πρέσπες αποτελούν έναν θησαυρό βιοποικιλότητας, ένα οικοσύστημα μοναδικής αξίας, που οφείλουμε να διαφυλάξουμε με συνέπεια και ευθύνη.
Δεν περιοριζόμαστε σε διακηρύξεις, αλλά προχωρούμε σε συγκεκριμένες θεσμικές παρεμβάσεις, με μακροπρόθεσμο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Η απόφαση αυτή ενισχύει το πλαίσιο διατήρησης μιας περιοχής διεθνούς σημασίας και εναρμονίζεται πλήρως με τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης. Προστατεύουμε τη φύση μας ως ζωντανή παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές».
Η περιοχή εφαρμογής της ΠΑΔ (Περιοχή Άνευ Δρόμων) αποτυπώνεται με τρία πολύγωνα με κόκκινη συνεχή γραμμή στον χάρτη.
